Waterpokkenvaccinatie afspraak maken? Lees wanneer vaccineren zinvol kan zijn
Waterpokken is zeer besmettelijk en verloopt bij jonge kinderen vaak mild. Bij niet-beschermde jongeren en volwassenen kan de ziekte ernstiger verlopen. Op deze pagina lees je wat waterpokken is, voor wie vaccinatie relevant kan zijn, hoeveel prikken nodig zijn, wat het kost en wat je moet doorgeven tijdens je afspraak.
De medische informatie op deze pagina is gecontroleerd door drs. M.M.T. Vink, arts reizigersgeneeskunde LCR. BIG-nummer: 19051371501.
Past waterpokkenvaccinatie bij jouw situatie?
Waterpokkenvaccinatie is bedoeld om een eerste infectie met het waterpokkenvirus te helpen voorkomen. In Europees Nederland zit de vaccinatie niet standaard in het Rijksvaccinatieprogramma. Vaccinatie kan met name relevant zijn voor seronegatieve personen met een kinderwens, beroepsmatige blootstelling aan kwetsbare patiënten of vóór een afweeronderdrukkende behandeling, wanneer er voldoende tijd is voor de volledige vaccinatieserie.
Nooit waterpokken gehad?
Dan kan vaccinatie relevant zijn, vooral vanaf 12 jaar en in situaties waarin waterpokken ernstiger kan verlopen.
Onzeker of je beschermd bent?
Bespreek je voorgeschiedenis. Bij sommige volwassenen kan een antistoffentest vóór vaccinatie worden overwogen.
Kinderwens of kwetsbare periode?
Neem relevante medische informatie mee. Tijdens de afspraak wordt beoordeeld of vaccinatie op dat moment passend is.
Waterpokken is een zeer besmettelijke ziekte die meestal bij jonge kinderen voorkomt
Waterpokken, ook wel varicella genoemd, wordt veroorzaakt door het varicellazostervirus. De ziekte begint vaak met lichte koorts en hangerigheid. Daarna ontstaan rode vlekjes en jeukende blaasjes, die na enkele dagen indrogen tot korstjes.
Bij jonge kinderen verloopt waterpokken meestal mild. Sommige mensen kunnen er wel ernstig ziek van worden. Dat geldt vooral voor niet-beschermde personen vanaf 12 jaar, zwangeren, pasgeborenen en mensen met een verminderde afweer.
Zijn waterpokken besmettelijk?
Ja. Waterpokken verspreiden zich via de lucht door hoesten, niezen en praten, en door contact met het vocht uit de blaasjes.
Iemand is al besmettelijk voordat de huiduitslag zichtbaar is en blijft dat totdat alle blaasjes zijn ingedroogd.
Waartegen beschermt waterpokkenvaccinatie?
Waterpokkenvaccinatie helpt beschermen tegen een eerste infectie met het waterpokkenvirus en kan de kans op een ernstig verloop en complicaties verkleinen. Geen enkele vaccinatie beschermt volledig, maar twee prikken geven betere bescherming dan één prik.
Waterpokken
Vaccinatie helpt de kans verkleinen dat je waterpokken krijgt. Een doorbraakinfectie kan nog voorkomen, maar verloopt doorgaans milder.
Complicaties
Waterpokken kan soms leiden tot complicaties, zoals een huidinfectie, longontsteking of hersenontsteking. Het risico daarop is niet voor iedereen hetzelfde.
Bescherming vóór kwetsbare situaties
Vaccinatie kan met name relevant zijn vóór een zwangerschap, bij beroepsmatige blootstelling of vóór bepaalde afweeronderdrukkende behandelingen, als daarvoor voldoende tijd is.
Heeft vaccinatie nog zin als je nooit waterpokken hebt gehad?
Ja, dat kan. Waterpokken verloopt bij volwassenen en bij kinderen vanaf 12 jaar vaker ernstig dan bij jonge kinderen. Vaccinatie kan daarom vooral zinvol zijn voor mensen die geen waterpokken hebben doorgemaakt en een verhoogde kans hebben op een ernstig verloop of blootstelling.
Belangrijke nuance
Waterpokkenvaccinatie behandelt geen actieve waterpokken. Heb je nu blaasjes, koorts boven 38,5 °C of voel je je ziek? Dan wordt vaccinatie uitgesteld. Bij zwangerschap, een zwangerschapswens in de komende maand, ernstige afweerstoornis of ernstige klachten neem je contact op met je huisarts.
Voor wie kan waterpokkenvaccinatie relevant zijn?
Mensen zonder doorgemaakte waterpokken
Voor kinderen vanaf 12 maanden, jongeren en volwassenen die niet beschermd zijn tegen waterpokken en zich op eigen verzoek willen laten vaccineren.
Kinderwens of beroep
Bijvoorbeeld voor seronegatieve vrouwen met een kinderwens, of voor Varicella IgG-negatief gezondheidspersoneel dat intensief contact heeft met ernstig immuungecompromitteerde patiënten.
Voor een kwetsbare medische periode
Bijvoorbeeld vóór een afweeronderdrukkende behandeling, wanneer er voldoende tijd is voor de volledige vaccinatieserie. Hiervoor is altijd individuele medische beoordeling nodig.
Welk type waterpokkenvaccin wordt gebruikt?
In Nederland zijn verschillende vaccins tegen waterpokken geregistreerd. Welk vaccin wordt gebruikt, hangt af van leeftijd, medische situatie, eerdere vaccinaties en beschikbaarheid. Vraag tijdens je afspraak welk vaccin voor jou of je kind wordt ingezet.
Waterpokkenvaccins bevatten een levend verzwakt varicellazostervirus. Zij stimuleren het lichaam om afweer op te bouwen tegen waterpokken, zonder dat je de ziekte zelf hoeft door te maken.
Waarom twee prikken belangrijk zijn
Voor volledige bescherming zijn meestal twee prikken nodig. De tweede prik is belangrijk om de bescherming goed op te bouwen. Het juiste interval hangt af van leeftijd en het gebruikte vaccin.
Hoeveel waterpokkenprikken heb je nodig?
Voor volledige bescherming zijn meestal twee prikken nodig. Het precieze interval hangt af van leeftijd, eerdere vaccinaties en de medische beoordeling tijdens de afspraak. Bespreek tijdens je afspraak altijd of je eerder een waterpokken- of BMRV-vaccinatie hebt gehad en wanneer.
| Situatie | Meestal nodig | Schema | Belangrijk |
|---|---|---|---|
| Kinderen van 12 maanden t/m 12 jaar | 2 prikken | Minimaal 1 maand tussen de doses* | Het schema kan verschillen per vaccin. |
| Personen van 13 jaar en ouder | 2 prikken | Meestal 4 tot 8 weken tussen de doses* | Bespreek bij een onzekere voorgeschiedenis of antistoffenonderzoek zinvol is. |
| Eerder gestart waterpokkenvaccinatieschema | Afhankelijk van eerdere dosis | Persoonlijk vervolgadvies | Neem bewijs van eerdere vaccinaties mee, als je die hebt. |
Zo verloopt een afspraak voor waterpokkenvaccinatie
Je maakt online een fysieke afspraak
Kies een locatie en tijdstip dat past. Geef bij voorkeur aan dat het om waterpokkenvaccinatie gaat.
Je situatie wordt ter plaatse beoordeeld
Een zorgprofessional bespreekt onder andere eerdere waterpokken, eerdere vaccinaties, gezondheid, medicatie, mogelijke overgevoeligheden, bloedproducten en medische risicofactoren.
Je krijgt de vaccinatie als dat zinvol en veilig is
Meestal kan de vaccinatie doorgaan. Soms is het beter om de vaccinatie uit te stellen of is extra informatie van je behandelaar nodig.
Wat geef je door bij je afspraak?
Tijdens je afspraak bekijkt een zorgprofessional of je de vaccinatie op dat moment kunt krijgen. Meestal kan de vaccinatie gewoon doorgaan. Soms is het beter om te wachten of om eerst te overleggen met je huisarts of behandelend specialist.
Geef het altijd door als één van de situaties hieronder voor jou geldt. Zo kan de zorgprofessional op locatie goed beoordelen wat verantwoord is.
Meld dit altijd tijdens je afspraak:
- je bent zwanger, denkt zwanger te kunnen zijn of wilt binnen 1 maand zwanger worden;
- je geeft borstvoeding en wilt hierover overleggen;
- je hebt koorts of bent plots ziek;
- je hebt eerder een ernstige allergische reactie gehad op een vaccin;
- je hebt hiv of een andere reden voor een verminderde afweer;
- je gebruikt medicijnen die je afweer onderdrukken;
- je wordt behandeld voor kanker, hebt een transplantatie gehad of hebt een transplantatie gepland staan;
- je hebt in de afgelopen 5 maanden bloed, plasma, normaal humaan immuunglobuline of varicella-zosterimmuunglobuline toegediend gekregen;
- je gebruikt bloedverdunners of hebt een stollingsstoornis; of je hebt al eerder een waterpokken- of BMRV-vaccinatie gehad.
Bijwerkingen en veiligheid
Waterpokkenvaccins worden over het algemeen goed verdragen. Zoals bij elke vaccinatie kunnen bijwerkingen voorkomen. Die zijn meestal mild en tijdelijk.
Veelvoorkomende bijwerkingen
- koorts;
- roodheid, pijn, zwelling of huiduitslag op de injectieplaats;
- bovenste luchtweginfectie;
- prikkelbaarheid, vooral bij jonge kinderen;
- maculopapuleuze huiduitslag;
- waterpokkenachtige huiduitslag;
Ernstige allergische reacties zijn zeldzaam. Ontstaat na vaccinatie een waterpokkenachtige huiduitslag? Vermijd dan contact met kwetsbare personen, omdat zeldzame secundaire overdracht van het vaccinvirus mogelijk is. Neem bij twijfel contact op met je arts of de vaccinatielocatie.
Wat waterpokkenvaccinatie wel en niet doet
Waterpokkenvaccinatie kan wel
- 95% bescherming bieden tegen een varicella-infectie na twee doses;
- 99% bescherming bieden tegen een matige of ernstige vorm na twee doses;
- na veertien jaar nog 90% bescherming bieden;
Waterpokkenvaccinatie kan niet
- actieve waterpokken behandelen;
- garanderen dat je nooit waterpokken krijgt;
- beschermen tegen alle mogelijke complicaties;
- een vaccin tegen gordelroos vervangen.
Wat kost waterpokkenvaccinatie?
De kosten bestaan uit het consult en de vaccinatie. Een regulier consult kost €19,95 per persoon. Een avond- of weekendconsult kost €29,95 per persoon. Het actuele tarief voor waterpokkenvaccinatie staat op de tarievenpagina. Voor een vervolgvaccinatie geldt een herhaalconsulttarief van €19,95.
Voor een volledige serie zijn 2 vaccinaties nodig. In Europees Nederland valt waterpokkenvaccinatie niet onder het standaard Rijksvaccinatieprogramma. Een medische indicatie betekent niet automatisch vergoeding; bespreek dit met je behandelaar en zorgverzekeraar. Voor anderen gelden de actuele tarieven.
| Onderdeel | Tarief |
|---|---|
| Regulier consult per persoon | €19,95 |
| Avond- of weekendconsult per persoon | €29,95 |
| Herhaalconsult | €19,95 |
| Waterpokkenvaccinatie per vaccinatie | Controleer het actuele tarief |
| Afspraak gemist | €19,95 |
Kun je niet komen? Verplaats of annuleer je afspraak dan op tijd. Voor een gemiste afspraak kan €19,95 in rekening worden gebracht. Het avondtarief geldt maandag tot en met vrijdag vanaf 18.00 uur.
Veelgestelde vragen over waterpokkenvaccinatie
Wat kost waterpokkenvaccinatie bij PreventVaccins?
De kosten bestaan uit het consult en de vaccinatie. Een regulier consult kost €19,95 per persoon. Een avond- of weekendconsult kost €29,95 per persoon. Voor een vervolgvaccinatie geldt een herhaalconsult van €19,95. Raadpleeg voor het actuele tarief van het waterpokkenvaccin de tarievenpagina of neem contact op. Meestal zijn twee prikken nodig.
Hoeveel waterpokkenprikken heb ik nodig?
Voor volledige bescherming zijn meestal twee prikken nodig. Het definitieve schema hangt af van leeftijd, eerdere vaccinaties en de medische beoordeling tijdens de afspraak.
Voor wie is waterpokkenvaccinatie bedoeld?
Waterpokkenvaccinatie kan worden geadviseerd voor seronegatieve vrouwen met een kinderwens en voor Varicella IgG-negatief gezondheidspersoneel dat intensief contact heeft met ernstig immuungecompromitteerde patiënten. Bij seronegatieve personen die een afweeronderdrukkende behandeling zullen ondergaan, kan vaccinatie soms worden overwogen als er voldoende tijd is voor de volledige serie. Tijdens je afspraak wordt beoordeeld of vaccinatie op dat moment passend is.
Heb ik waterpokkenvaccinatie nodig als ik vroeger waterpokken heb gehad?
Wie waterpokken heeft doorgemaakt, is doorgaans beschermd tegen nieuwe waterpokken. Bij een onzekere voorgeschiedenis kan bij oudere kinderen en volwassenen soms een antistoffentest worden overwogen. De zorgprofessional of je eigen arts kan hierover adviseren.
Kan ik gevaccineerd worden als ik nu waterpokken heb?
Bij actieve waterpokken wordt vaccinatie uitgesteld. Bij zwangerschap, verminderde afweer of ernstige klachten neem je contact op met je huisarts.
Word ik altijd gevaccineerd als ik een afspraak maak?
Niet altijd. Tijdens je afspraak beoordeelt een zorgprofessional of de vaccinatie op dat moment verantwoord is. Vaccinatie kan niet worden gegeven bij onder meer zwangerschap of een zwangerschapswens binnen 1 maand, ernstige immunodeficiëntie, actieve onbehandelde tuberculose, koorts boven 38,5 °C of een relevante overgevoeligheid. Na bepaalde bloedproducten of immunoglobulinen geldt bovendien een wachttijd van 5 maanden.
Zijn waterpokken besmettelijk?
Ja. Waterpokken zijn zeer besmettelijk. Besmetting kan plaatsvinden via druppeltjes uit mond of keel en door contact met het vocht uit de blaasjes. Iemand is besmettelijk vanaf 2 dagen voordat de blaasjes verschijnen tot het moment waarop de blaasjes zijn ingedroogd.
Kan ik waterpokken krijgen ondanks vaccinatie?
Ja, dat kan. Geen enkel vaccin beschermt volledig. Na twee prikken is de bescherming beter dan na één prik. Als je na vaccinatie toch waterpokken krijgt, verloopt de ziekte meestal milder.
Hoe lang werkt waterpokkenvaccinatie?
Twee doses geven volgens het protocol 95% bescherming tegen een varicella-infectie en 99% bescherming tegen een matige of ernstige vorm. Veertien jaar na vaccinatie is de bescherming nog 90%. Een herhaalvaccinatie is vooralsnog niet geïndiceerd.
Kan waterpokkenvaccinatie samen met andere vaccinaties gegeven worden?
Het varicellavaccin kan samen met niet-levende vaccins en met het BMR-vaccin worden gegeven. Als BMR en varicellavaccin niet gelijktijdig worden gegeven, moet 1 maand tussen de vaccins zitten. Voor andere levend verzwakte vaccins zijn geen interactiegegevens bekend. Bespreek recente en geplande vaccinaties altijd tijdens je afspraak.
Wordt waterpokkenvaccinatie vergoed?
In Europees Nederland is waterpokkenvaccinatie niet opgenomen in het standaard Rijksvaccinatieprogramma. Bij medische risicosituaties kan vergoeding mogelijk zijn na beoordeling en verwijzing door een behandelend arts. Wie zich op eigen verzoek laat vaccineren, betaalt de kosten doorgaans zelf.
Waterpokkenvaccinatie is in Europees Nederland niet opgenomen in het standaard Rijksvaccinatieprogramma. Voor mensen die zich op eigen verzoek laten vaccineren, zijn de kosten doorgaans voor eigen rekening.
Let op: een medische indicatie betekent niet automatisch vergoeding. Bespreek de voorwaarden met je behandelaar en zorgverzekeraar.
Medisch gecontroleerde informatie
Bronnen en richtlijnen
Voor de medische inhoud van deze pagina werden onder meer de volgende bronnen gebruikt:
- RIVM: Waterpokken
- RIVM: Waterpokkenvaccinatie
- RIVM / LCI: Waterpokkenvaccinatie factsheet
- RIVM / LCI: Waterpokken richtlijn
- Lareb: informatie over bijwerkingen van vaccinaties
- Farmacotherapeutisch Kompas: productinformatie over waterpokkenvaccins
- Interne medische protocollen van PreventVaccins